Nooit meer slapen

Willem Frederik Hermans

Nooit meer slapen

De bezige bij, Amsterdam 1e druk 1966

Samenvatting:

Alfred Issendorf, de hoofdpersoon, gaat naar Finnmarken om een theorie van zijn hoogleraar over het ontstaan van gaten in de bodem door meteorieten te bevestigen.
In Oslo zal hij de luchtfoto´s krijgen van het gebied van onderzoek. De foto´s blijken niet aanwezig of niet te vinden.
Alfred reist dan door naar het noorden, naar het plaatsje Alta, waar hij Arne ontmoet. Samen met twee tochtgenoten, Qvigstad en Mikkelsen, trekken zij, zwaar bepakt, door Finnmarken. Ongetraindheid en zwermen muggen maken deze tocht voor Alfred tot een hel.
Tijdens de tocht ontdekt hij dat Mikkelsen de luchtfoto´s heeft, waarom hij veel eerder al gevraagd had en wordt razend. Hij mag ze bekijken. Hij komt erachter dat er geen aanwijzing op voorkomt die de theorie van professor Sibbelee bevestigt.
De volgende dag gaan Mikkelsen en Qvigstad hun eigen weg. Alfred en Arne krijgen verschil van mening over de te volgen richting. Alfred trekt alleen verder, maar merkt na verloop van tijd dat hij zich vergist heeft. Als hij via een omweg over de berg Vuorje weer op de plaats aankomt, waar hij Arne heeft achtergelaten, blijkt deze in een kloof gevallen en gestorven te zijn. Alfred weet met zijn laatste beetje energie de bewoonde wereld te bereiken. Onderweg hoort hij een slag die overgaat in gerommel; in het vliegtuig leest hij dat het waarschijnlijk de inslag van een meteoriet is geweest.
Thuis krijgt hij van zijn moeder een stel manchetknopen, gemaakt van een in tweeën gezaagde meteoriet.
Titelverklaring:

De titel kan naar een aantal dingen verwijzen: het kan verwijzen naar de dood van Arne, waarop op pagina 217 deze zin wordt gebruikt. Ook kan het verwijzen naar het slechte slapen van de hoofdpersoon. Hij slaap slecht door onder andere muggen en een lekkende tent.

Motto: “I do not know what I may appear to the world, but to myself I seem to have been only like a boy playing on the sea-shore, and diverting myself in now and then finding a smoother pebble or a prettier shell than ordinary, whilst the great ocean of truth lay all undiscovered before me.“
SIR ISAAC NEWTON

Ik denk dat dit motto aan het verhaal zit gelinkt doordat hij zichzelf ook maar als een klein iemand beschouwt in een grote wereld (Newton). Het komt ook overeen omdat het in deze quote gaat over stenen wat weer bij het verhaal past.

Thema: alles wat de personen in het boek doen is voorbestemd om fout te gaan. Dit komt omdat er vele tegenslagen zijn voor de hoofdpersoon. Een andere thema kan zijn: van een berg vallen. Zowel de vader van Alfred en Arne vielen van een berg af, maar Alfred zelf wist zich nog net te redden.

Motieven: het belangrijkste motief is een geologische expeditie. Hij gaat op deze expeditie om zijn theorie over meteoren die gaten in de bodem maken te bewijzen. Hij doet dit onderandere omdat zijn vader was overleden op een vroegere expeditie en zodat hij hem dus kan wreken.

Tijd en ruimte: het boek is niet in chronologische volgorde geschreven wat komt door een flashback in het begin van het boek. Deze flashback speelde zich af in Nederland en de rest van het verhaal in Finnmarken. 

Vertelperspectief: Het verhaal heeft een ik-verteller. Alleen de hoofdpersoon komt aan het woord en zijn gedachtes en gevoelens kom je dus ook te weten.

Personages:

Alfred Issendorf: Alfred is de hoofdpersoon in dit verhaal. Alfred is een wetenschapper, net als zijn vader, hoewel hij eerst fluitist wilde worden. Dit ging niet door omdat zijn moeder dat niet wilde. Hij wil een theorie over kometen bewijzen op zijn vader zijn dood te wreken die was overleden in een eerdere expeditie. Hij heeft het erg moeilijk met zijn vader zijn dood en doet erg zijn best zichzelf te bewijzen. 

Arne: Arne is een reisgenoot van Alfred en iemand waar hij veel mee omgaat. Hij is een slimme en goed voorbereide man.

Mikkelsen: Een andere reisgenoot van Alfred die iets minder slim is. Alfred verdenkt hem van samenzwering.

Qvigstad: De laatste reisgenoot van Alfred. Een man die bewondert wordt door Alfred omdat hij een indrukwekkend persoon is. Ook is hij een vriend van Mikkelsen.

Professor Nummendal: Een collega van de professor van Alfred. Hij is het niet eens met de theorie van de professor van Alfred en geeft daarom de foto's aan Mikkelsen.

Eindoordeel:

Ik vond het boek zelf niet enorm goed. De afwisseling van de gedachten van de hoofdpersoon en de beschrijving van de natuur sprak me wel aan. Dit maakte het verhaal redelijk interessant om te volgen. Het is een duidelijk boek, maar het aantal dialogen vond ik zelf te minimaal. Ik zou het boek zelf niet aanraden aan iemand van mijn leeftijd, behalve als je geïnteresseerd bent in de natuur en haar verschijnselen.

Keuzeopdracht Dagboek:

Dagboek, het is vandaag de laatste dag van de week. We zijn nog altijd bezig met de theorie waar het op lijkt dat hij zeer zeker gaat kloppen. Ik weet natuurlijk niks zeker en mijn reisgenoten zijn skeptisch, maar wie weet. Het is een verrassend warme dag vandaag hier. In de afgelopen weken is er vooral veel regen gevallen met weinig zon, maar dit lijkt voor vandaag anders te zijn. We hebben al een tijdje discussie over hoe en waar we verder gaan met ons onderzoek en ik heb veel meningsverschillen met Mikkelsen en Qvigstad. Ze denken er aan zelf verder te gaan zonder Arne en mij, maar ik hoop van niet. Het is een bijzonder stel die twee en goed vermaak op deze enorm vermoeiende trip. Ik zit compleet onder de muggenbulten en het wordt elke dag erger, vooral met dit weer. Ik had er nog aan gedacht om iets tegen de insecten mee te nemen, maar ben het in alle drukte compleet vergeten. Pap had hier waarschijnlijk wel aan gedacht. Ook al zou hij zeggen dat hij genoeg fouten had gemaakt maar ja. We zijn goed onderweg, pa, en ik hoop dat we snel de theorie daadwerkelijk kunnen bevestigen. Ik denk veel aan mijn vader tijdens deze trip. Hij helpt me door deze dagen heen en motiveert me enorm. We willen nog een tijdje gaan lopen, maar ik ben er eigenlijk wel klaar mee. Morgen genoeg tijd om verder te schrijven.