HET ZWARTE LICHT

Harry Mulisch

HET ZWARTE LICHT

De bezige bij, Amsterdam 1956

 

Samenvatting:

Het verhaal begint op 20 augustus 1953. De dag waarop Maurits Akelei (de hoofdpersoon van dit verhaal) jarig is. Maurits heeft een kamer gehuurd van mevrouw Henkes, de huisbazin. Volgens mevrouw Henkes is dit de dag dat de wereld zal vergaan. Buiten op straat proberen een aantal mensen de massa duidelijk te maken dat vandaag 20 augustus 1953 de wereld zal vergaan. Maurits is hier niet van onder de indruk. Hij is veel te veel met zichzelf bezig. Hij wil een feestje geven vanwege zijn verjaardag. Als eerste gaat hij naar dokter Pollaards. Maar dokter Pollaards heeft niet zo veel belangstelling voor Maurits. De vrouw van dokter Pollaards heeft echter wel belangstelling voor Maurits. Zij speelt een stukje op de piano voor Maurits omdat hij jarig is. Daarna gaat Maurits naar dominee Splijtstra, die laat doorgeven dat hij de uitnodiging in overweging neemt. Nadat hij bij dominee Splijtstra is geweest gaat hij naar een oude studievriend, Lex Ketelaar genaamd. Lex liet weten dat hij zou komen. Nadat Maurits bij Lex is geweest, dwaalt hij wat rond door de stad. Hij komt op een geven moment een school tegen, waar hij even blijft staan. Hij denkt aan zijn kinder- en tienerjaren die hij vooral met Marjolein (toen zijn vriendinnetje) heeft doorgebracht.

Die dag om twaalf uur 's middags bespeelt Maurits het carillon van een kerk. De hele stad luistert mee. Iedereen wordt geraakt door deze prachtige muziek. Als Maurits weer thuis komt versiert hij zijn kamer. Tijdens het versieren wordt hij onwel en valt in slaap. Hij droomt over 23 jaar geleden. 23 Jaar geleden heeft hij zijn vriendin Marjolein verloren. Zij ging er vandoor met een neger. Vanaf die tijd leeft Maurits als een soort zombie.

Als hij om halfnegen wakker wordt, komen de gasten: Lex Ketelaar, Meindert Splijtstra en Marianne Pollaards (in plaats van haar man). Tijdens het feest probeert Lex Marianne te versieren. Op een gegeven moment komt Diana Splijtstra haar vader ophalen. Maar zij vindt het wel gezellig en blijft. Plotseling ziet Maurits een zwarte zon buiten. Op dat moment vertrekken de gasten ook. Het feest had eigenlijk ook helemaal geen inhoud. Maurits klimt op het dak en ziet een bloedrode maan. Beneden zich ziet hij een massale groep mensen lopen. Hij besluit naar beneden te klimmen en zich bij deze groep aan te sluiten. De groep schuifelt door de straat.

De titel kan worden verklaard op 2 manieren:

Het slaat op de zonsverduistering die gebeurd bij de ondergang van de wereld.

Het slaat op de zwarte man die ongeluk bracht in het leven van de hoofdpersoon.

Het boek heeft geen ondertitel en gaat niet vooraf aan een motto.

Thema en motieven:

Het thema is de ondergang van de wereld die nadert.

De motieven zijn: angst, dromen, egoïsme.

Tijd en ruimte:

Het verhaal is niet chronologisch geschreven vanwege een aantal flashbacks die gebeuren in het verhaal. Het speelt zich af in een stad waarvan de naam niet bekend is en in de kamer van Maurits. Het verhaal heeft ook een open einde omdat het niet duidelijk is wat er nou gebeurd met de stad en de wereld. 

Vertelinstantie:

In dit boek is er sprake van een personale verteller. Je leest het verhaal vanuit de ogen van Maurits Akelei en het wordt dus verteld door de ogen van een Hij-figuur.

 

Personages:

Maurits Akelei: Maurits Akelei is de hoofdpersoon in het boek, hij is 46 jaar oud en werkt als stadsarbeider. Maurits heeft talent voor muziek, maar dit is ook een van de weinige dingen waar hij talent voor heeft. Hij is erg verward en de weg kwijt in de wereld. Maurits is een man die niet graag onder de mensen is, mensenschuw. Hij woont in een gehuurde kamer, alleen. Toen hij 23 jaar geleden zijn vriendin ''verloor'' veranderde heel zijn leven en was het nooit meer zoals tevoren.

Meneer en mevrouw Pollaards: meneer Pollaards is de arts van Maurits en hij woont samen met zijn vrouw Marianne. Marianne is verliefd op de directeur van de machinefabrieken.

Lex Ketelaar: Lex Ketelaar is de directeur van de Machinefabrieken en de man waar mevrouw Pollaards verliefd op is.

Meneer Splijtstra: Meindert Splijtstra is de dominee  van de stad waar Maurits woont.

Mevrouw Henkes: Mevrouw Henkes is de gene die de kamer van Maurits aan hem verhuurd. Zij is ook verliefd op Maurits.

Eindoordeel: Ik vind dit boek persoonlijk redelijk goed. Het is een lastig boek waar je erg goed voor moet lezen om alles goed te begrijpen. Het verhaal zit wat ingewikkeld in elkaar door ontwetendheid en meerdere flashbacks die zich in het verhaal afspelen. Ik zou het boek voor iemand van mijn leeftijd niet aanraden omdat het niet heel spetterend is en erg lastig.

Opdracht interview:

Over welk boek gaan we het hebben Max?

We gaan het over het boek ''Het zwarte licht'' hebben van Harry Mullisch

Wat vond je van het verhaal van het boek?

Ik vond het verhaal zelf persoonlijk erg saai, er zat weinig actie in het verhaal en de karakters spraken me niet aan.

Hoe kwam je er dan bij dit boek te gaan lezen?

Dit boek werd mij aangeraden door mijn vader omdat hij dit boek vroeger zelf heeft gelezen en erg wel enthousiast over was. Hij vertelde dat hij het idee van het einde van de wereld een interessante aanleiding vondt voor een verhaal.

En wat vindt jij hier zelf van?

Ik vond dit zelf ook en dat was ook de voornaamste reden dat ik dit boek graag wilde lezen. Dit aspect van het boek beviel me ook wel alleen hoe het verhaal werd vertelt en het gebruik van bepaalde woorden sprak me niet echt aan. De karakters hadden te weinig diepgang naar mijn mening op de hoofdpersoon na. Dit vond ik in het algemeen minder interessant om te lezen omdat je niet veel te weten kwam over enige karakters.

Wat zou jij veranderen aan het boek of verhaal om het beter te maken?

Ik zou persoonnlijk de karakters wat verder uitwerken zodat er wat meer diepgang in het verhaal zit. Ook zou ik het taalgebruik wat gemakkelijker maken zodat het iets toegankelijker is voor de meeste mensen. Dit is natuurlijk wel zijn stijl en vooral door mijn leeftijd heb ik hier moeite mee maar dat terzijde daarvan.

Dankjewel voor het beantwoorden van de vragen!

Geen probleem!